De SWOW IN 2008
OUDERENWELZIJN:
ONZE KERNWAARDE
JAARVERSLAG 2008 VAN DE STICHTING WELZIJN OUDERENWERK WOENSDRECHT
Index
1. Voorwoord 2
2. Doelstellingen 4
2.a Doelgroep 4
3. Demografische gegevens 4
4. Taken SWOW 5
5. De vrijwilligers 5
6. De diensten 6
6.a Maaltijden 6
6.b Seniorenrestaurants 8
6.c Personenalarmering 9
7. De ouderenadviseur 10
8. Informatieve huisbezoeken 11
8.a Informatie 13
8.b 55+ magazine 13
8.c Website 14
9. Hulp en klussendienst 14
9.a Ondersteunende begeleiding (OB) 15
10. Het afstemmingsoverleg 15
11. Meer bewegen voor ouderen 16
11.a Thai Chi Tao 16
11.b De SWOW zwemclub 17
12. Samenwerkingsactiviteiten 18
12.a Activiteiten aanleunwoningen de Duinenrij 18
12.b Samenwerking GGZWNB: project Ouderenmishandeling 18
12.c Seniorenadviesraad (SAR) 18
12.d Samenwerking Stichting HOOM 19
12.e Samenwerking gemeente Woensdrecht 19
12.f Verankeringgroep 21
12.g Landelijk Dementie programma. (LDP) 21
13. Zondagmiddag welkom festiviteiten 22
14. Samenstelling Bestuur 23
14.a Personele bezetting SWOW kantoor 23
15. Slotwoord 24
Bijlage: 25
Prestatievelden 25
1. Voorwoord
Ouderenwelzijn: onze kernwaarde!
Net als in ons jaarverslag 2007 willen wij ook nu met deze leus beginnen. Onze focus is het welzijn van ouderen en daar werken we aan.
Na het turbulente jaar 2007, waarin de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) van kracht werd, is in 2008 de rust enigszins weergekeerd. Dat is van belang omdat voor een adequate taakvervulling de werkomgeving een bepalende factor is. Het lijkt erop dat met het voortschrijden van de tijd de onzekerheden grotendeels opgelost zijn en dat een nieuw evenwicht ontstaan is tussen de vele spelers in en om het werkterrein van ouderenwelzijn. Iedereen is weer gewoon aan het werk en dat is goed. Een opsomming van dat werk vormt het merendeel van ons jaarverslag. Waar dat van toepassing is, wordt gerefereerd aan de prestatievelden, zoals die voorkomen in de WMO. In de bijlage bij dit jaarverslag wordt een overzicht van die prestatievelden gegeven.
Verder doen wij kort verslag van een aantal bestuurlijke zaken. Deze zijn in hoge mate van belang voor de continuering van het dagelijkse werk van de SWOW.
Op de eerste plaats gaat het dan om de vorming van de zo te noemen “Brede Welzijnsinstelling” (BWI), die naar onze eerste indruk gevormd zou gaan worden door middel van uitbouw van de SWOW tot een welzijnsinstelling voor jong en oud, voor iedere burger en groepering van de gemeente Woensdrecht.
Het brede spoor van de BWI echter leidt tot een andere insteek, waarbij de positie van de SWOW minder leidend zal zijn dan ons bestuur steeds is voorgehouden. De besluitvorming rond de vorming van de instelling verloopt bovendien nogal traag. Dit ondanks de nodige bouwstenen die vanuit de SWOW steeds weer zijn aangedragen, en waarvan het gevoel bestaat dat er te weinig mee wordt gedaan. Het laat ons aan het eind van het verslagjaar achter met vraagtekens en voorbehouden.
In hoofdstuk 12 gaan wij hier uitgebreid op in.
Een tweede bestuurlijk onderwerp is de financiële aansturing van de SWOW. Voor ongeveer tweederde van de kosten van SWOW zijn wij afhankelijk van subsidie van de gemeente. Na indiening van een begroting ontvangt de SWOW jaarlijks van de gemeente een bedrag, dat uiteindelijk de exploitatie dekkend moet maken. Sinds jaren heeft de gemeente dat subsidiebedrag alleen maar geïndexeerd, terwijl de werkelijke kosten om diverse ook bij de gemeente bekende redenen sterker toenamen. Het exploitatieresultaat is daardoor negatief geworden. Dit is een belangrijk zorgpunt voor het bestuur. Ook hierover leest u meer in hoofdstuk 12.
Terugblikkend op 2008 zijn wij per saldo zonder meer positief. Zolang wij gericht blijven op de feitelijke output van het werk van onze mensen, personeel en vrijwilligers, is de organisatorische en bestuurlijke vormgeving nauwelijks relevant. Daarom uitdrukkelijk dank aan iedereen, die het feitelijke werk van welzijn voor ouderen verricht.
Het bestuur
2. Doelstellingen
De Stichting stelt zich ten doel het bevorderen van het welzijn van zelfstandig wonende ouderen in haar werkgebied.
2.a Doelgroep
Tot de doelgroep van de SWOW behoren in beginsel alle inwoners van de gemeente Woensdrecht die 65 jaar en ouder zijn.
Binnen deze doelgroep is een aantal bijzondere groepen ouderen aan te wijzen die de specifieke aandacht van de SWOW vragen, soms vanwege een verhoogde kwetsbaarheid, soms vanwege individuele wensen.
In uitzonderingsgevallen kunnen bepaalde activiteiten en/of vormen van dienstverlening ook beschikbaar worden gesteld aan kwetsbare personen jonger dan 65 jaar.
3. Demografische gegevens
Op 31 december 2008 had de gemeente Woensdrecht 21.703 (in 2007 21.645) inwoners
Aangezien de doelgroep van de SWOW in voorkomende gevallen onder de 65 ligt noemen wij het aantal personen vanaf 55 jaar.
Leeftijdsklasse 2007 2008
55 - 59 1672 1581
60 - 64 1760 1829
65 - 69 1268 1300
70 - 74 916 974
75 - 79 666 681
80 – 84 401 409
85 – 89 256 267
90 – 94 78 79
95 – 99 16 19
100 – 104 1 1
Totaal 55+ 7034 7140
Totaal 65+ 3602 3730
Wat valt t.o.v. 2007 op:
De totale Woensdrechtse bevolking is licht toegenomen, nl. met 0.3%
32.9 % (7140 personen) van de Woensdrechtse bevolking is 55 plusser.
Dit is een toename van 1.5%
17.2 % (3730 personen) van de Woensdrechtse bevolking is 65 plusser
Het aantal 65+ is 3.6% toegenomen.
Een en ander ligt in lijn met de verwachte vergrijzing van de bevolking. Geleidelijk verschuiven de aantallen naar de hogere leeftijdscategorieën.
In de leeftijdsklasse 55-59 zien we een afname, in de hogere leeftijdsklassen is steeds sprake van een toename
4. Taken SWOW
Informatie en adviesfunctie
Hulp vraagverheldering
Bemiddeling
Verwijzing
Indicatie
Toewijzing
Uitvoering
Coördinatie en planning next best Cliëntenondersteuning
Soc. Culturele activiteiten
In 2008 zijn 117 huisbezoeken afgelegd door de ouderenadviseurs. Dat zijn 23 huisbezoeken meer dan in 2007. Dat is een stijging van bijna 25%. Van de 117 huisbezoeken waren 81 cliënten nog niet bekend bij de SWOW. De overige vragen zijn telefonisch afgehandeld of de cliënt bezocht de SWOW.
5. De vrijwilligers
Prestatieveld 4
Aangezien de SWOW haar werk niet zou kunnen verrichten zonder vrijwilligers heeft de SWOW een aantrekkelijk vrijwilligersbeleid opgesteld.
Dit om duidelijkheid te bieden over de rechten en plichten voor zowel de vrijwilliger, als voor de SWOW.
Vrijwilligerswerk wordt gedefinieerd als: werk dat onverplicht, onbetaald en met enige regelmaat wordt verricht binnen de stichting ten behoeve van de activiteiten georganiseerd door de stichting. Er is geen sprake van een dienstverband tussen de organisatie en een vrijwilliger.
Meer dan de helft van de vrijwilligers is langer dan 10 jaar bij de SWOW
De volgende taken worden door de vrijwilligers verzorgd:
• Koelversmaaltijden bezorgen. Het cement tussen onze diensten en de doelgroep.
• Alarmeringsapparatuur plaatsen.
• Gastvrouw / heer zijn in de 2 seniorenrestaurants.
• Maaltijden thuis opwarmen.
• Boodschappen doen. 85 vrijwilligers ondersteunen het werk van de SWOW
• Begeleiding ziekenhuisbezoek.
• Hulp/klussendienst.
• Bestuursfuncties.
• Hand en spandiensten.
• Administratieve ondersteuning.
• Ondersteunende begeleiding.
• Preventieve huisbezoeken 75 jarigen.
• Activiteiten begeleiding.
• Gastvrouw bij het zondagmiddag welkom project
6. De diensten
6.a Maaltijden
Prestatieveld 6
De koelversmaaltijden
De SWOW krijgt via haar vrijwilligers signalen door van cliënten die dreigen te verpieteren, dreigen verpletterd te worden onder de stroom van vernieuwingen. In een vroeg stadium wordt de burger die niet voldoende stuurkracht meer heeft, opgevangen en “onder de arm genomen”.
Er wordt een kwalitatief goed en zeer betaalbaar product geleverd
Waarom is de maaltijdenservice zo belangrijk zo belangrijk
Het aantal cliënten dat gestopt is met de maaltijden is 47.
De redenen hiervoor waren tijdelijke gebruikmaking van de maaltijdendienst
i.v.m. lichamelijk ongemak, verhuizing of overlijden.
Het aantal nieuwe cliënten is 51. Het aantal cliënten dat gebruik maakt van de maaltijden is 91. Dit is een stijging van 7 % ten opzichte van vorig jaar. (85)
Het aantal bestelde maaltijden in 2008 is 18346.
In 2003 zijn we overgestapt op een ander registratie systeem. Dit systeem registreerde minder nauwkeurig. Dit verklaart de grote sprong naar het jaar 2008.
Ook hier geldt weer de signaleringsfunctie, zodat tijdig voorkomen kan worden dat mensen vereenzamen of verder afglijden in de anonimiteit.
6.b Seniorenrestaurants
Gastheren en dames
zorgen voor een fijne, vertrouwde sfeer. Hebben een luisterend oor en troosten waar nodig.
Waarom is het seniorenrestaurant zo belangrijk.
De seniorenrestaurants hebben een goede sociale functie. De deelnemers hebben onderling vriendschap gesloten en verheugen zich iedere keer weer op gezamenlijk eten.
Het seniorenrestaurant gevestigd in verzorgingcentrum Heideduin te Hoogerheide ontvangt 3 x in de week gemiddeld genomen 22 senioren.
Het seniorenrestaurant gevestigd in verzorgingscentrum de Beukenhof te Putte ontvangt 3 x in de week gemiddeld genomen 17 senioren. In totaal dus 39 cliënten.
In 2008 zijn in de seniorenrestaurants 3403 maaltijden besteld.
6.c Personenalarmering
De personenalarmering voorziet in een duidelijke behoefte om in geval van nood de hulp van familie of mantelzorgers in te roepen; de z.g. Sleutelpersonen. Niet alleen voor de cliënt is een alarmering een goed hulpmiddel bij het zelfstandig wonen, ook voor kinderen en andere betrokkenen is het een geruststellend gevoel te weten dat door een eenvoudige druk op de knop hulp gevraagd kan worden.
Waarom is personen
alarmering zo belangrijk
De sleutelpersoon kan zo nodig medische hulp inroepen door de huisartsenpost te waarschuwen of 112 te bellen
Het is een levensreddende
voorziening
Een uitstekend onderdeel van onze dienstverlening.
In 2008 zijn 42 cliënten gestopt met de personen alarmering. De redenen daarvoor waren verhuizing en overlijden.
33 personen zijn gestart met de personen alarmering.
165 apparaten stonden op 31-12-2008 uit. Dit is een lichte daling ten opzichte van vorig jaar. Wij schrijven dit toe aan het feit dat de vraag naar “medische”alarmering is toegenomen. De medische alarmering wordt niet door ons aangeboden, maar door enkele zorgaanbieders in de regio.
7. De ouderenadviseur
Prestatieveld 3
Deze functie is in het leven geroepen om samen met de oudere in een gesprek mee te denken bij het vinden van oplossingen om goed zelfstandig te kunnen blijven leven.
De ouderenadviseur is een professional, een onafhankelijke deskundige, die de oudere thuis als vertrekpunt neemt en er alles aan zal doen om hem/haar te helpen zelfstandig te kunnen blijven wonen in de eigen vertrouwde omgeving.
Het is belangrijk om te melden dat de klant zelf verantwoordelijk blijft voor de keuzes die gemaakt worden. Indien de ouderenadviseur zelf de hulp niet kan geven, wordt doorverwezen naar of bemiddeld met een andere instantie die dat wel kan.
Niet alleen een oudere kan een beroep doen op de ouderenadviseur, maar eventueel ook mantelzorgers of hulpverleners die een klankbord nodig hebben voor vragen die voortkomen uit betrokkenheid bij een oudere.
De SWOW heeft 2 ouderenadviseurs in dienst, die in de loop der jaren door bijscholing en ervaring een specifieke deskundigheid hebben opgebouwd. Ook dit jaar is weer een groot aantal keren een beroep gedaan op de ouderenadviseur.
Schijnbaar uitzichtloze situaties zijn opgepakt en op orde gebracht, mede mogelijk gemaakt door de prima samenwerking met andere zorgaanbieders.
De ouderenadviseurs treden regelmatig op als case-manager, als spin in het web.
8. Informatieve huisbezoeken
Prestatieveld 3
Het doel van de huisbezoeken aan 65,70 en 75 jarigen is de senioren thuis te ontmoeten en om hen te informeren over sociale voorzieningen, financiële regelingen, WVG voorzieningen, kortom hen te informeren over allerlei zaken die het mogelijk maken om zo prettig en onafhankelijk mogelijk zelfstandig te blijven wonen.
De bezoeken zijn bedoeld om ouderen te stimuleren gebruik te maken van hun rechten, om eenzaamheid op te sporen en om problemen bij het zelfstandig wonen in kaart te brengen. Deze bezoeken worden afgelegd door hiertoe opgeleide vrijwilligers, zogenoemde seniorenvoorlichters.
In 2008 is aan een ieder, die 65,70 of 75 jaar werd, per brief een huisbezoek (door een seniorenvoorlichter) aangeboden. Van dat aanbod wordt lang niet altijd gebruik gemaakt zoals de tabel hieronder aangeeft.
Leeftijd Totaal aantal Personen Totaal aantal bezochte personen Percentage
65 jaar 279 9 3.2%
70 jaar 223 11 5.0%
75 jaar 159 34 21.2%
Bovenstaande tabel laat zien dat er van de preventieve huisbezoeken in dit verslagjaar weinig gebruik gemaakt is. Redenen zijn dat de 65 jarigen aangeven “de weg te kennen”. Ook de 70 en 75 jarigen geven dit als voornaamste reden op. Het is op zich natuurlijk een goede ontwikkeling dat men aangeeft te weten waar te moeten zijn indien zich een probleem aandient.
Enquête eenzaamheid.
Tijdens de huisbezoeken aan de 75 jarigen werd vanaf medio 2006 aan het einde van het huisbezoek gevraagd of de cliënt wil meewerken aan een enquête over eenzaamheid ontwikkeld door de GGD. Medio 2008 waren de uitkomsten bekend.
Een 67-tal ouderen heeft meegewerkt aan de enquête.
Wat wordt onder eenzaamheid verstaan:
Eenzaamheid tast het welzijn ofwel het psychisch/sociaal welbevinden van mensen aan en is daarmee- in de brede definitie van gezondheid van de WHO- op zichzelf een gezondheidsprobleem. Eenzaamheid kan in allerlei opzichten ook ziekmakend zijn, zowel geestelijk als lichamelijk.
Bijna een op de vijf ouderen in dit onderzoek in de gemeente Woensdrecht is matig tot (zeer) ernstig eenzaam.
Niet eenzaam 81.2%
Matig eenzaam 15.6%
Ernstig eenzaam 1.6%
Zeer ernstig eenzaam 1.6%
Bijna 19% ervaart eenzaamheid, waarvan 3.2 % ernstige tot zeer ernstige eenzaamheid.
Daarnaast werd ook aan de ouderen gevraagd om hun eigen eenzaamheid in te schatten op een schaal van 0 tot 10. Dit geeft een subjectieve
inschatting van het probleem eenzaamheid. Hieruit blijkt dat een op de elf ouderen zichzelf als eenzaam beschouwt.
Eenzaamheid volgens eigen inschatting 9.0%
De GGD heeft een aantal conclusies getrokken en aanbevelingen gedaan. Wij hebben gekozen om onderstaande conclusie en aanbeveling te beschrijven omdat daar door de SWOW en andere partijen een praktische oplossing voor gevonden is. Op de andere, hier niet vermelde, aanbevelingen kon de SWOW niet veel invloed uitoefenen.
 Eenzaamheid onder ouderen in de gemeente Woensdrecht is een niet te onderschatten probleem. Dit bleek ook al uit het onderzoek van de GGZWNB dat in 2007 onder de Woensdrechtse bevolking gehouden is. Beide onderzoeken geven een ongeveer gelijkluidend beeld.
 Als mogelijke oplossing wordt o.a. gedacht aan het organiseren van ontmoetingsplaatsen waar sociale activiteiten gecombineerd kunnen worden met netwerken.
Als voorbeelden hiervan zijn de volgende projecten te noemen:
 Het Zondagmiddag welkom project van de SWOW (hier wordt verderop in het jaarverslag uitleg overgegeven.)
 Stichting Belangen Groep Gehandicapten Zuidwesthoek (BGH) heeft een gezelligheidsmiddag georganiseerd in Ossendrecht waar senioren op dinsdagmiddag vrij binnen kunnen lopen. Wonderlijk genoeg werd er in Ossendrecht bijna geen gebruik van gemaakt. Een paar maanden later is een zelfde middag georganiseerd in Huijbergen en daar slaat de inloopmiddag geweldig aan. Tussen de 10 en 15 personen komen naar de gezelligheidsmiddagen in het klooster St. Marie.
 In Dorpspunt ’t Blickvelt te Woensdrecht heeft de GGZ een ontmoetingspunt georganiseerd op donderdag van 11.00 uur tot 17.00 uur. Verschillende activiteiten worden tijdens deze inloopdag aangeboden.
 De GGZWNB heeft met de gemeente Woensdrecht, MEE West-Brabant, Zorgaanbieders, Traverse, Woningcorporaties, Politie Midden- en West Brabant, Verslavingszorg, Zuidwester Maatschappelijke opvang en de SWOW een Maatschappelijk Steunsysteem opgezet.
Een Maatschappelijk Steunsysteem ondersteunt mensen met een sociaal of psychisch probleem die moeilijk hun weg kunnen vinden in de samenleving. Het geeft o.a. steun bij het aan leren gaan van sociale contacten. Het Steunsysteem laat de verschillende zorgsoorten goed op elkaar aansluiten en maakt het beschikbaar voor iedereen. Dat maakt meedoen in de samenleving gemakkelijker. Eenzaamheid is met bovenstaande oplossingen niet verholpen, zodat het zeker de aandacht van de SWOW zal houden.
8.a Informatie
De SWOW heeft in samenwerking met Stichting Welzijn Ouderen Bergen op Zoom folders laten drukken met de onderwerpen Maaltijden en Alarmering en een Informatie waaier.
Het algemene informatieboekje wordt nog steeds kosteloos gedrukt omdat de Woensdrechtse middenstand daarin adverteert.
8.b 55+ magazine
Alle 55 plussers in de regio Steenbergen, Bergen op Zoom, Tholen en Woensdrecht ontvangen 4 x per jaar op naam gratis het Magazine in hun brievenbus. De SWOW zit in de redactie van het 55+ magazine en verzorgt de kopij voor de pagina’s van Woensdrecht. Het sterke van het blad is dat het algemeen relevante informatie bevat, maar ook plaatselijk gebonden informatie heeft. Inhoudelijk is het blad serieus, maar geeft toch ook ontspannende informatie. De pilotperiode van 2 jaar van het 55+ magazine kwam dec. 2008 ten einde. Een kleine greep uit de evaluatie:
 het magazine heeft in die twee jaar drie keer uitbreiding van pagina’s gehad.
 het magazine is redactioneel en creatief beter geworden.
 het magazine krijgt een bijna 100% waardering van lezers en andere belangstellenden/ hebbenden.
 de gemeentelijke betrokkenheid valt tegen. Juist de gemeente zou via dit blad haar burgers heel goed kunnen bereiken.
 de commerciële kant is helaas minder goed. (De uitgever van het 55+ magazine (de Grafische wereld) heeft inmiddels iemand aangetrokken voor de acquisitie.)
De evaluatie heeft erin geresulteerd, dat het 55+magazine niet meer in het opvallende formaat uitgebracht kan worden.
Wel zijn we in staat het magazine in A4 formaat uit te brengen met een uitbreiding van het aantal pagina’s naar 98. De gemeenten verlenen financiële ondersteuning.
c. W8c. Web site
8.c Website
8c.
Omdat steeds meer ouderen de digitale snelweg weten te vinden kon de SWOW niet achterblijven met het bouwen van een website. Op 14 augustus 2008 is de website feestelijk geopend door wethouder Konings. Het is een duidelijke overzichtelijke website, die we zelf bij kunnen houden. De informatie kan eenvoudig worden uitgebreid of aangepast.
De website is een zeer goed medium om ook de mantelzorgers van de ouderen te bereiken. Uit reacties blijkt dat de website door veel senioren bezocht wordt.
De volgende informatie kan er op gevonden worden:
Onze diensten en producten, actuele informatie, vrijwilligersinformatie, fotopagina’s, links, en de mogelijkheid om vragen te stellen.
9. Hulp en klussendienst
Prestatieveld 4
De hulp- en klussendienst is voor die mensen die op niemand anders een beroep kunnen doen om een hand en span dienst te verrichten.
In 2008 is 50 maal gebruik gemaakt van deze dienst voor klusjes. Met specifieke klusjes zijn 33 senioren ondersteund. Bij 7 senioren wordt structureel de administratie op orde gehouden. En bij 10 senioren is de belasting aangifte door vrijwilligers verzorgd.
9.a Ondersteunende begeleiding (OB)
Prestatieveld 5
Ons is gebleken dat er een groep van ouderen is die geen gebruik wenst te maken van OB in een intramurale setting. Inspelend op de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) die op 1 januari 2007 van start is gegaan, heeft de SWOW een alternatief ontwikkeld op het gebied van OB in de thuissituatie.
Een aantal vrijwilligers ondersteunt de cliënt in de thuissituatie.
De ondersteuning bestaat er uit dat de cliënt met de administratie geholpen wordt, men maakt gezellige uitstapjes, theaterbezoek, winkelen, men doet een spelletje, leest de krant voor etc. Bij de ene cliënt vindt deze vorm van begeleiding 2 x p.w. plaats, bij de ander 1 x p.w. Soms 1 x per maand. Daar worden individuele afspraken over gemaakt.
Deze vorm van OB gaat altijd in overleg met de eventuele thuishulp verzorgende van de cliënt.
In de praktijk blijkt dat door deze vorm van Ondersteunende Begeleiding vooral dementerende ouderen langer en gelukkiger in de thuissituatie kunnen blijven.
\
10. Het afstemmingsoverleg
Het afstemmingsoverleg vormt een belangrijk overlegorgaan, zeker gezien de thans geldende “zorgketen” benadering.
Onder zorgketen wordt verstaan een gestructureerde samenwerking tussen aanbieders waarbinnen een totaalpakket van op elkaar afgestemde zorgvoorzieningen wordt aangeboden, met als doel het bereiken van een optimale continuïteit van het zorgproces.
Aan het maandelijkse afstemmingsoverleg nemen de volgende personen deel:
 De ouderenadviseurs van de SWOW,
 Leidinggevende en wijkverpleegkundige Thuiszorg West-Brabant,
 Leidinggevende en wijkverpleegkundige van tanteLouise
 Regio-coordinator vrijwilligers palliatieve terminale zorg
 Functionaris Cliëntenservicebureau tanteLouise
 Maatschappelijk werkende van de GGZ
 Maatschappelijk werkende Traverse
 De praktijkondersteuners van de huisartsen.
 Coördinator HOOM
De praktijkondersteuners zijn dit verslagjaar aangehaakt en blijken een verdienstelijke aanvulling in de zorgketen.
De zorgvragen van de thuis wonende ouderen en het zorgaanbod worden op elkaar afgestemd. Door goede afstemming komen verantwoorde oplossingen tot stand.
Het afstemmingsoverleg is zeer zinvol. Met alle disciplines worden afspraken gemaakt, men koppelt terug en de cliënt wordt gevolgd. Op deze manier wordt voorkomen dat er niets gebeurd of dat er dubbel werk geleverd wordt.
299 ouderen met knelpunten zijn besproken en adequate oplossingen zijn aangeboden. Dit is maar liefst een stijging van 55% ten op zichten van 2007. (193)
Deze toename van besproken cliënten wordt mede veroorzaakt door het feit dat de 6 praktijkondersteuners van de huisartsenpraktijken uit alle 5 de kernen sinds 2008 deelnemen aan het afstemmingsoverleg. Dit bleek een bijzonder waardevolle aanvulling.
Omdat mensen langer thuis blijven wonen, neemt het aantal problemen toe. Hierdoor komen ze vaker in het afstemmingsoverleg terug en moet de oudere (regelmatig) de rest van zijn thuiswonende leven gevolgd en onder onze hoede genomen worden.
Wat opvalt, is dat het aantal mensen dat psychogeriatrische problemen heeft, toeneemt. Van de inzet van de psychogeriatrisch verpleegkundige van de GGZ wordt vaker gebruik gemaakt. Ook wordt het PIT team (psychogeriatrische intensieve thuiszorg van de GGZ) regelmatig ingezet.
11. Meer bewegen voor ouderen
Prestatieveld 6
11.a Thai Chi Tao
Het is langzamerhand wel bewezen dat “blijven bewegen” zeker bij het ouder worden, heel verstandig is. Maar soms laat je lichaam niet meer toe dat je allerlei inspannende capriolen uithaalt. Een vorm van bewegen die eigenlijk door iedereen gedaan kan worden is Thai Chi Tao. Dit is een bewegingsvorm afkomstig uit China.
Het zijn zachte, soepele, vloeiende, langzame bewegingen die het energiepeil omhoog brengen, zodat men die dag zo goed mogelijk kan functioneren.
Iedereen kan dit doen, jong, oud, man, vrouw, wel of geen beperkingen. De bewegingen kunnen n.l. ook vanaf een stoel gedaan worden.
Door de bewegingen die men maakt, leert men zijn eigen lichaam en de beperkingen hiervan voelen. Rust roest, is de achterliggende gedachte.
De cursus bestaat uit 10 lessen. Rustige muziek begeleidt de oefeningen. De cursusleidster is een bevoegde Tai Chi Tao docente. De lessen worden gegeven in de Kloosterhof van het gemeentehuis Woensdrecht.
In het voorjaar van 2008 is een groep met 14 deelnemers gestart. Het bleek zo’n succes dat men graag wilde dat er nog een cursus georganiseerd zou worden. In september en in november zijn nog 3 groepen gestart. In totaal met nog eens 44 deelnemers.
11.b De SWOW zwemclub
De zwemclub bestaat al sinds 1989.
Iedere vrijdag bestaat de mogelijkheid om deel te nemen aan de watertraining in het zwembad van recreatiepark Familyland.
Deze watertraining is een groot succes. Watertrainen is een sportieve lichamelijke activiteit in het water. Omdat de oefeningen voor iedereen toegankelijk zijn vanwege een milde belasting van spieren en gewrichten, noemt men watertrainen ook wel: de zachte weg naar fitheid. De oefeningen bestaan uit lopen, bewegen op muziek, conditie-, kracht- en flexibiliteitstraining.
Om te kunnen watertrainen, wordt gebruik gemaakt van verschillende soorten hulpmiddelen zoals cuffs en dumbells. Deze hulpmiddelen zorgen voor extra drijfvermogen, fixatie en weerstand. De oefeningen kunnen worden aangepast aan de mogelijkheden van de cursist.
Het watertrainen biedt ouderen met lichamelijke beperkingen vele mogelijkheden tot verbetering of in sommige gevallen zelfs herstel.
Op de vrijdagmiddag zijn er 2 zwemgroepen. In totaal nemen zo’n 45 zwemmers deel aan de watertraining.
12. Samenwerkingsactiviteiten
12.a Activiteiten aanleunwoningen de Duinenrij
Prestatieveld 5
In de aanleunwoningen de Duinenrij gelegen naast zorgcentrum Heideduin te Hoogerheide, heeft de SWOW in de gezamenlijke ruimte wekelijks een activiteitenmiddag. De bewoners doen spelletjes, bingo, maken kaarten of bloemstukjes b.v. in het kader van Kerstmis. De 2 vrijwillige activiteiten -begeleidsters weten iedere bijeenkomst tot een succes te maken.
12.b Samenwerking GGZWNB: project Ouderenmishandeling
Binnen de SWOW is een aandachtsfunctionaris aangewezen en deze heeft in dit verslagjaar structureel deelgenomen in de werkgroep ouderenmishandeling.
Het consultatieplatform komt iedere 6 weken bij elkaar voor casuïstiek bespreking. In 2008 zijn 12 casussen ingebracht en 13 casussen blijven wisselend onder de aandacht. In een aantal gevallen zijn adequate oplossingen geboden en in een aantal gevallen zou dat mogelijk geweest zijn indien de betrokkenen aangifte zouden hebben willen doen. Tot op heden heeft 1 slachtoffer van financiële uitbuiting aangifte gedaan. Doordat de slachtoffers geen aangifte doen en er dus geen acties vanuit de politie mogelijk zijn, richten de casus besprekingen zich er met name op om naar oplossingen te zoeken binnen de situatie door de behandelende zorg/hulpverlener.
Tijdens deze bijeenkomsten bleek dat er veel “ verborgen” leed is. Vooral financiële uitbuiting en ontspoorde zorg scoorden hoog.
12.c Seniorenadviesraad (SAR)
De SWOW participeert via de directeur in de SAR. De taak van de SWOW is de SAR in voorkomende gevallen te adviseren en informatie te verstrekken indien dit gewenst is.
In het verslagjaar zijn de volgende zaken aan de orde gekomen:
 Klachten Welzorg
 Armoede beleid
 Continuering samenwerking 55+ magazine
 Brede welzijnsinstelling
 WMO loket
 WMO klantenpanel
 Gesprek met de heer Pelgrims (voorzitter raad v. bestuur tanteLouise) over de bezuinigingen binnen deze instelling
 Zondagmiddag welkom activiteiten
 Nieuwe voorzitter SAR
 Communicatie SAR Gemeente en vice versa
 Opheffing SAR
Aan het einde van dit verslagjaar heeft de SAR de conclusie getrokken dat er te weinig interactie is tussen de SAR en de Gemeente. Derhalve heeft de SAR besloten collectief ontslag aan te vragen bij B&W.
12.d Samenwerking Stichting HOOM
Het steunpunt Mantelzorg Woensdrecht is gehuisvest in het kantoor van de SWOW. Dat is prettig, omdat wij ook nogal eens geconfronteerd worden met mantelzorgers die er helemaal “ doorheen” zitten”. Voor mantelzorgers, die het moeilijk hebben is ook hulp beschikbaar in ’t Steunpunt.
12.e Samenwerking gemeente Woensdrecht
Bij de contacten met de gemeente Woensdrecht heeft bestuurlijk de vormgeving van een Brede Welzijnsinstelling (BWI) centraal gestaan. Basis daarvoor vormde een door de gemeente vastgestelde bestuursopdracht, waarin onder meer is verwoord dat een onderzoek naar de draagkracht voor een brede welzijnsinstelling zal moeten aangeven dat het bestuur van de SWOW medewerking verleent aan de totstandkoming van een koepelorganisatie welzijn. Die bestuursopdracht vormde (mede) het antwoord van het college van B&W op het zogeheten BMC-rapport over de positionering van de SWOW.
Door de SWOW is van stond af aan in principe de bereidheid uitgesproken mee te werken aan de vormgeving van een koepelorganisatie. Leidend voor de positiebepaling van de SWOW zijn daarbij geweest een notitie over de positionering van de SWOW als reactie op het eerdergenoemde BMC-rapport en, in vervolg daarop en inhakend op de gemeentelijke bestuursopdracht, een visie over de vormgeving van de brede welzijnsinstelling. Een aantal hoofdlijnen daaruit zijn de volgende.
Van belang voor de vormgeving van de nieuwe welzijnskoepel is de bestuurlijke verbondenheid: de koepel zal moeten worden gedragen door de betrokken organisaties. Een en ander passend binnen de civil society gedachte van de WMO. Bijzondere aandacht behoeft de besturingsfilosofie die enerzijds professioneel werken moet waarborgen en aan de andere kant civil society als kenmerk zal moeten hebben.
Het grote belang van een geautoriseerd kader waarop het handelen van de koepel kan worden gebaseerd en waarop partijen – de gemeente de koepel en omgekeerd de koepel de gemeente – elkaar kunnen aanspreken. Het beleid moet daarbij niet alleen concreet, maar waar mogelijk – met onderkenning dat dit binnen het welzijnsbeleid nog wel eens moeilijk is – SMART (Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden) gemaakt kunnen worden. Kortom: goede kaders voor een betrouwbaar partnership.
Van belang wordt het ook geoordeeld dat de toetspunten/kernpunten, die in het BMC-rapport benoemd zijn voor de vormgeving van het ouderen- en welzijnsbeleid (WMO-beleid), kenbaar als maatlat langs de beoogde opzet worden gelegd. Ook zal de BWI over de noodzakelijke tools moeten kunnen beschikken om kruisverbanden te leggen tussen de verschillende beleidsvelden van de WMO.
In de notitie naar aanleiding van het BMC-rapport heeft de SWOW tevens aangegeven op welke prestatievelden de SWOW zelf de taakstelling mede gestalte zou kunnen geven. Een teleurstellende constatering in dat verband moet zijn dat door de discussies over de positionering van de SWOW de beleidsvorming op het terrein van het ouderenbeleid min of meer stil is komen te staan. Gezien haar regierol (één van de uitkomsten van het BMC-rapport) is sturing vanuit de gemeente daarbij onontbeerlijk. Het heeft er ook toe geleid dat een drietal in het overleg met de gemeente benoemde prioritaire taakvelden - coördinatie vrijwilligers, beleid mantelzorg en anticiperen op toenemende dementie – nog niet van de grond zijn gekomen. Voor stagnerende uitvoering is door de SWOW, zowel in het bestuurlijk overleg als haar schriftelijke visie ten aanzien van de welzijnskoepel, nadrukkelijk gewaarschuwd en zijn suggesties gedaan om een en ander voortvarend op te pakken. Het is dan ook van belang dat in 2009 de scope mede gericht kan worden op de bepaling en uitvoering van de beleidsprioriteiten.
Bovenstaande kaders vormen de uitgangspunten voor de standpunt- en positiebepaling van de SWOW over de BWI. Dit met de toevoeging dat binnen de nieuwe constellatie er ook nadrukkelijk aandacht zal moeten zijn voor positie van het personeel van de SWOW.
In het kader van het proces van burgerparticipatie is eind 2008 door de gemeente de concept visienota Oprichting Brede Welzijnsinstelling via het klantenpanel WMO naar buiten toe gepresenteerd. Een proces dat mede antwoord zal moeten geven op de vraag of er voldoende draagvlak voor de BWI zal zijn. Zoals eerder aangegeven vormt overtuigend draagvlak voor de BWI dezerzijds één van de bepalende voorwaarden om mee te werken aan de totstandkoming ervan.
Met de gemeente is afzonderlijk overleg gevoerd over de financiën van de SWOW. Het meerjarenperspectief geeft vanaf 2009 toenemende tekorten aan. Tekorten die vooral ontstaan doordat de indexering van de gemeentelijke subsidie al jarenlang achterblijft bij de loonontwikkelingen in de welzijnssector. Daar waar de kosten van de SWOW voor het overgrote deel bestaan uit de loonkosten van de in dienst zijnde beroepskrachten, gaat dit zodanig knellen dat voor 2011 een liquiditeitstekort is voorzien. De beleidsintentie van de betrokken wethouder is om deze problematiek, bij de komst van de BWI, via meerjarenafspraken op te lossen. De SWOW acht het gewenst dat ruim voor eind 2009 daarover de noodzakelijke duidelijkheid bestaat, omdat anders de niet acceptabele situatie zal ontstaan dat de continuïteit in de uitvoering van de taken in het gedrang komt.
12.f Verankeringgroep
De SWOW participeert in de verankeringgroep. Naar aanleiding van de uitkomsten van de enquête die de verankeringgroep in 2007 heeft laten uitvoeren zijn de volgende acties vastgesteld;
 De bevolking heeft behoefte aan een betere informatievoorziening op het gebied van wonen, welzijn en zorg.
Hierop inspelend heeft de verankeringgroep begin 2008 een grote informatiemarkt opgezet in de hal van het gemeentehuis. Vertegenwoordigers van welzijns/zorg organisaties, WMO loket, Woningstichting Woensdrecht en vrijwilligersorganisaties zoals Zonnebloem en KBO’s waren vertegenwoordigd. De belangstelling was redelijk.
De verankeringgroep kan ook via het 55+ magazine informatie verstrekken. Hier is nog geen gebruik van gemaakt.
 Uit de enquête kwam naar voren dat men behoefte had aan een klussendienst en dan vooral voor tuinonderhoud.
De SWOW heeft een klussendienst. Een werkgroepje heeft onderzocht welke klussen er zoal onder een klussendienst kunnen vallen. Een klussenlijst is opgesteld. Naar voren kwam dat structureel tuinonderhoud geen optie is om onder de klussendienst te laten vallen. De SWOW heeft van de verankeringgroep een gereedschapskist gehad. In diverse week- en dagbladen is extra aandacht besteed aan de klussendienst. Dit leverde geen extra aanvragen voor klusjes op.
 Deskundigheidsbevordering voor de SAR/Verankeringgroep
Dit zal in 2009 verder uitgewerkt worden.
 Digitale ontmoetingsplaatsen
Op diverse plaatsen in de kernen zouden senioren gebruik moeten kunnen maken van een PC. De SWOW heeft nader uitgezocht waar behoefte bestaat in de kernen aan PC’s. De Wozoco’s in Ossendrecht, Putte en Hoogerheide komen er voor in aanmerking en Zorgcentrum Margaretha in Huijbergen zou er graag een geplaatst zien. Dit zal in 2009 ook verder uitgewerkt worden.
12.g Landelijk Dementie programma. (LDP)
Naar aanleiding van een rapport van de Gezondheidsraad in 2002 is het Landelijk Dementie Programma (LDP) van start gegaan met allerlei werkgroepen.
De SWOW participeert sinds 2007 in de werkgroep deskundigheidsbevordering.
In 2007 is in het kader van bewustwording een opzet gemaakt voor een theaterstuk “De weg kwijt”. In 2008 is dit toneelstuk 10 x opgevoerd in West Brabant. Dit theaterstuk is opgenomen op dvd en de werkgroep heeft hierbij een lesprogramma geschreven voor de ROC’s. Het bleek n.l. dat er in de opleiding “verzorgende” weinig aandacht aan dementie besteed werd. Verder is er een start gemaakt om “Café PG” ontmoetingsplaatsen op te zetten. Dit zijn plaatsten waar beroepskrachten op een informele manier met elkaar kunnen praten over hun werk met dementerenden. Men wisselt op die manier relevante informatie aan elkaar uit.
13. Zondagmiddag welkom festiviteiten
In de herfst en wintermaanden duren de zondagmiddagen vaak erg lang. Vandaar dat de SWOW op het idee kwam om 1 x in de maanden (2008) september, oktober, november, (2009) januari, februari en maart een muzikale zondagmiddag te organiseren in een multifunctioneel centrum. Alle kernen komen een keer aanbod. Het project is tot stand gekomen in samenwerking met de KBO’s en de Zorgcentra in de Zuidwesthoek. De KBO’s leverden de gastvrouwen die de bezoekers met hun jassen hielpen en hand en spandiensten verrichten. Ook serveerden zij koffie, thee en de maaltijden.
Het leuke aan dit project is, dat men na afloop van de voorstelling gezellig met elkaar blijft eten; een Hollandse stamppot of een maaltijdensoep met broodjes. Een gevarieerd aanbod aan artiesten is in 2008 de revue gepasseerd. Cabaret, een voordrachtskunstenaar en liedjeszangers. De voorstellingen waren erg gezellig en zijn goed bezocht. Voor dit project is bij diverse fondsen een donatie aangevraagd en toegewezen. Er volgen nog drie voorstellingen begin 2009. Daarna zal bij de evaluatie blijken of de SWOW deze zondagmiddag welkom activiteiten nog verder gaat organiseren.
14. Samenstelling Bestuur
De samenstelling van het Bestuur op 31-12-08 is als volgt:
Dhr. P.J.C.van Eekelen Voorzitter
Dhr. J.W. Hazendonk Secretaris
Dhr. J Zwierenberg Penningmeester
Mw. F. de Keijzer Plv. Voorzitter
Dhr. O. Buswijller
Dhr. J. Reiff
14.a Personele bezetting SWOW kantoor
De personele bezetting op 31-12-08 is als volgt:
Directeur Mw. G. Klokke 36 uur p.w. werkzaam
Ouderenadviseur Mw. N. van Sliedregt 20 uur p.w. werkzaam
Ouderenadviseur Mw. M. Esser 24 uur p.w. werkzaam
Financiële administratie Mw. E. Kalker 20 uur p.w. werkzaam
Administratief medewerkster Mw. M. Heijnen 12 uur p.w. werkzaam
15. Slotwoord
De samenwerking met de overige instanties, zoals daar zijn Zorginstellingen, Traverse, GGZWNB, GGD, CIZ, KBO’s, Stichtingen Welzijn Ouderen, Woningstichtingen, etc. verliep dit jaar opnieuw prima. Wij willen hen daar hartelijk voor bedanken en we hopen deze prettige samenwerking in 2009 te continueren.
De SWOW wil nadrukkelijk de vrijwilligers bedanken voor hun enthousiaste en zeer grote inzet. Door hen is het mogelijk om daadwerkelijk invulling te geven aan de doelstellingen van de SWOW. De vrijwilligers hebben bewezen WMO-proof te zijn; aandacht, solidariteit, en respect voor elkaar zijn daarbij de leidende woorden.
De SWOW zal zich ook in 2009 weer met volle inzet aan haar welzijnstaken wijden.
Bijlage:
Prestatievelden
De Wet Maatschappelijke Ondersteuning kent negen prestatievelden, namelijk:
1. het bevorderen van de sociale samenhang in en leefbaarheid van dorpen, wijken en buurten
2. op preventie gerichte ondersteuning van jeugdigen met problemen met opgroeien en van ouders met problemen met opvoeden
3. het geven van informatie, advies en cliëntondersteuning
4. het ondersteunen van mantelzorgers en vrijwilligers
5. het bevorderen van de deelname aan het maatschappelijke verkeer en van het zelfstandig functioneren van mensen met een beperking of een chronisch psychisch probleem en van mensen met een psychosociaal probleem
6. het verlenen van voorzieningen aan mensen met een beperking of een chronisch psychisch probleem en aan mensen met een psychosociaal probleem ten behoeve van het behoud van hun zelfstandig functioneren of hun deelname aan het maatschappelijke verkeer
7. het bieden van maatschappelijke opvang, waaronder vrouwenopvang
8. het bevorderen van openbare geestelijke gezondheidszorg, met uitzondering van het bieden van psychosociale hulp bij rampen
9. het bevorderen van verslavingsbeleid
|
